Rimbaud i Polacy

Młodziutki Francuz Artur Rimbaud wraz z rodakiem Lautreamontem z jego  „Pieśniami Maldorora” zapoczątkowali  w  drugiej połowie XIX wieku rewolucję  w literaturze  i sztuce. Wywarł także ogromny wpływ na twórców polskich, a pokłosie jego życia i twórczości odnajdujemy nawet we współczesnych ruchach społecznych.

Ten geniusz poezji, a  pisał jedynie do  19  roku życia, był  jednocześnie  tym, który walczył o poszerzenie wolności wewnętrznej człowieka. Przy okazji zbuntował się przeciwko Bogu i racjonalizmowi. Rimbaud- skądinąd słusznie – stwierdzał, że  doświadczenie  zewnętrzne, oparte jedynie na bezpośredniej obserwacji, jest omylne, a wyprowadzona zeń logika myślenia  i język kluczą, błądzą po powierzchni ludzkiej świadomości. Z tej przyczyny poeta w słynnym „Liście Jasnowidza” – artystycznym manifeście z 1871 roku – pisał: „Poeta czyni się jasnowidzem przez długotrwałe, bezmierne  i świadome rozprężenie wszystkich zmysłów. Wszystkie formy miłości, cierpienia, szaleństwa, sam szuka i wyczerpuje w sobie wszystkie trucizny, by zachować tylko kwintesencje. Nieopisana tortura, w której trzeba mu całej wiary, całej nadludzkiej siły, w której staje się wśród wszystkich chorym, wielkim przeklętym i najwspanialszym Uczonym!”

Zatem celem działań i dociekań człowieka pragnącego być poetą jest znajomość samego siebie, dogłębna i zupełna. Szuka swojej duszy, kontroluje ją, poddaje próbom. Potem zostaje tylko zerwać wszelkie więzy prawne czy moralne  i rozpocząć, w ramach „życiopisania”,  wewnętrzne auto da fe. Autor „Sezonu w piekle” był poniekąd prekursorem kanonu filozoficzno-estetycznego, propagującego relatywizm moralny, irracjonalizm i surrealizm, a także patronem rebelii, buntu. Nie ufał żadnej religii, naturze, normom moralnym, miłości, państwu i jego ideologicznym sztandarom. W wierszu  „Zło” pisał o świecie wojny i nienawiści oraz o Bogu: „Jest wtedy pewien Bóg, który śmieje się błogo/Do kielichów ze złota, kadzideł/ołtarzy/W adamaszkach zasypia, kołyskach hosanny/”.  Dla niego to Bóg chciwości i egoizmu.

 

Copyright by Marek Sienkiewicz, 2011

Reklamy

One thought on “Rimbaud i Polacy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s